JAK DZIAŁA LUDZKIE CIAŁO

Jak działa ludzkie ciało? To pytanie od wieków fascynuje człowieka.

Ludzkie ciało działa jak bardzo dobrze zorganizowany system. Składa się z wielu części, które mają własne zadania, ale jednocześnie muszą ze sobą współpracować. Dzięki temu możemy oddychać, poruszać się, odżywiać, myśleć, rozwijać się i reagować na otaczający nas świat.

Od zawsze ludzie interesowali się tym, jak działa ich organizm. Wczesne zapiski różnych kultur opisują próby leczenia chorób i przywracania zdrowia. Znajomość budowy ciała oraz sposobu jego działania sprawia, że wiemy, jak możemy pomóc sobie i innym w powrocie do zdrowia, czyli do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Ale zacznijmy od początku. Anatomia jest nauką o budowie ludzkiego organizmu, czyli o tym, z czego jesteśmy zbudowani. Nasze ciało składa się z atomów, które tworzą cząsteczki. Cząsteczki budują komórki, komórki tworzą tkanki, tkanki narządy, a narządy układy narządów. Dopiero układy narządów tworzą cały organizm. Organizm człowieka obejmuje między innymi kości, które są uporządkowane w określony sposób, połączone więzadłami i poruszane przez mięśnie za pomocą ścięgien. Ważny jest także system doprowadzania substancji odżywczych oraz tlenu, a także odprowadzania produktów przemiany materii, czyli układ krążenia. Układ pokarmowy przygotowuje substancje potrzebne do odżywiania tkanek, układ oddechowy dostarcza tlen i usuwa dwutlenek węgla, a układ wydalniczy usuwa z organizmu zbędne produkty przemiany materii. Układ rozrodczy odpowiada za ciągłość pokoleń. Do tego dochodzi odpowiednia komunikacja, którą zapewniają układ nerwowy oraz układ dokrewny, czyli hormonalny. Całość otoczona jest skórą, zwaną powłoką wspólną, która oddziela zewnętrzne środowisko gazowe od wewnętrznego środowiska płynnego. To fascynujące, jak wszystkie te elementy funkcjonują w sposób zorganizowany i ściśle ze sobą współpracują. Prawidłowymi funkcjami żywego organizmu oraz jego części składowych zajmuje się fizjologia. Każdy układ ma określone funkcje, które są niezbędne do zintegrowanego działania innych układów i narządów.

Jak działa ludzkie ciało – najważniejsze układy i ich funkcje

Nazwa układu	Elementy układu	Główne funkcje układu
Układ krążenia	Serce, naczynia krwionośne, krew	Transport substancji między komórkami ciała
Układ pokarmowy	Żołądek, jelita, wątroba, trzustka	Przekształcanie pokarmu na przyswajalne substancje; usuwanie resztek pokarmowych
Układ wewnątrzwydzielniczy	Tarczyca, nadnercza	Koordynacja funkcji ciała przez syntezę i uwalnianie cząsteczek regulatorowych
Układ odpornościowy	Grasica, śledziona, węzły chłonne	Obrona organizmu
Układ pokrywający	Skóra	Ochrona przed środowiskiem zewnętrznym
Układ mięśniowo-szkieletowy	Mięśnie szkieletowe, kości	Podparcie i ruch
Układ nerwowy	Mózg, rdzeń kręgowy	Koordynacja funkcji ciała przez sygnały elektryczne oraz uwalnianie cząsteczek regulatorowych
Układ rozrodczy	Jajniki i macica, jądra	Przedłużenie gatunku
Układ oddechowy	Płuca, drogi oddechowe	Wymiana tlenu i dwutlenku węgla pomiędzy środowiskiem zewnętrznym i wewnętrznym
Układ moczowy	Nerki, pęcherz moczowy	Regulacja gospodarki wodno-elektrolitowej organizmu; usuwanie szkodliwych produktów przemiany materii